Deze Dag in de Geschiedenis





20 januari - Roel van Duijn dag 1943

Roel van Duijn

Roel van Duijn


20 januari in Groningen:


1865
Geboortedag GR ondernemer, fabrikant en uitvinder Jan Brons (1865-1954), in Wagenborgen. Autodidact. Stichtte in 1906 de Brons motorenfabriek in Appingedam, samen met D. Bonthuis Tonkes, en bouwde een internationale reputatie op voor zijn Bronsmotor. Deze werkt met zijn 'verstuiverbakje' eenvoudiger dan de dieselmotor (hij heeft geen brandstofpomp nodig). In de topjaren na WO-II werkten bijna 450 mensen in de fabriek. In de jaren '80 fuseerde Brons met een bedrijf uit Alphen aan den Rijn, en in 1989 werd Brons overgenomen door Waukesha. De productie en levering van onderdelen stopte eind 2004. In 2010 is in de oude Bronsfabriek aan de Farmsumerweg in Appingedam een 'Bronsmuseum' geopend. Jan Brons overleed in 1954.


1987
De Groninger schaatsklassieker 'De Noorder Rondritten' (Noorderrondritten) wordt voor de tiende keer verreden. Winnaar is Harrie Kiers.


1988
Voetbaltrainer Hans Westerhof (ACV) tekent een contract bij FC Groningen en volgt Rob Jacobs op, die boos naar Roda JC is vertrokken. Martin Koeman (1938-2013) was een paar maanden interim-trainer geweest.


1999
Edon kondigt een fusie aan met Pnem/Mega (Noord-Brabant en Limburg). Het nieuwe bedrijf gaat aanvankelijk 'Newco' heten (later 'Essent') en wordt het grootste energiebedrijf van Nederland. Pnem-Mega-topman ir. W.K. Wiechers wordt de baas. In 2009 zou Essent worden overgenomen door de Duitse energiegigant RWE.


2000
Groningen telt 140.000 rokers, naar verhouding het grootste aantal van Nederland, zo blijkt uit onderzoek.


2006
Sterfdag GR supermarktonderner Fred van der Werff sr. (Ferdinand Hilarius van der Werff, 1915-2006), in zijn woonplaats Haren. Oprichter van de winkelketen 'Fred van der Werff', pionier van de moderne zelfbedieningssupermarkt. Opende in 1951 zijn eerste supermarkt in Winschoten. Verkocht zijn bedrijf in 1982 aan 'Super De Boer' (later 'Laurus'). Richtte ook de slijterijketen 'Cheerio' op en 11 bouwmarkten. Vader van Fred van der Werff jr., die vele jaren directeur was van Groningen Airport Eelde.

20 januari in Nederland:


1782
Geboortedag NL tuinarchitect Lucas Pieters Roodbaard (1782-1851), in Rolde. Zoon van een hovenier. Woonde, trouwde en was vooral actief in Noord Nederland. Hij maakte meer dan 50 ontwerpen voor parken en tuinen bij buitenplaatsen, o.a voor Ekenstein bij Appingedam, de Fraeylemaborg in Slochteren, De Braak in Paterswolde, en voor diverse landgoederen in Friesland. Hij overleed in 1851 in Leeuwarden en is begraven op de door hemzelf ontworpen Stadsbegraafplaats van Leeuwarden.


1916
Geboortedag Surinaamse politicus, vakbondsleider en journalist Jopie Pengel (Johan Adolf Pengel, 1916-70), in Paramaribo. Speelde een toonaangevende rol in de 'Nationale Partij Suriname' (NPS) en vakbond 'De Moederbond'. Schreef voor dagblad 'Nieuw Suriname'. Was premier van Suriname van 1963-69. Heeft een standbeeld aan het Onafhankelijkheidsplein, in het centrum van Paramaribo. Hij overleed in 1970.


1943

Geboortedag NL activist, politicus en schrijver Roel van Duijn (Roeland Hugo Gerrit van Duijn of van Duyn), in Den Haag. Vredes- en milieuactivist. Richtte in 1965 in Amsterdam 'Provo' op, organiseerde 'happenings', was daarna raadslid voor de 'Kabouterstad Amsterdam', en van 1974-76 wethouder voor de PPR. Was van 1977-81 biologische keuterboer en kaasmaker in Oud Veele in Groningen, samen met zijn toenmalige vrouw Josti. Werd daarna EuroparlementariŽr (1984-86) en na 1986 weer raadslid in Amsterdam voor 'Groen Amsterdam/De Groenen', statenlid voor GroenLinks, en raadslid van de 'deelraad Oud Zuid' in Amsterdam (tot 2008). Begon in 2006 een praktijk en een internetsite als 'liefdesverdrietconsulent'. Schreef: "De boodschap van een wijze kabouter", "De waarheid is een koe", "Energieboekje", "Panisch dagboek", "Voeten in de aarde", de romantrilogie "Bloed", "Zweet", "En tranen"; "De bruidenoorlog" en "Liefdesverdriet".



1949
Sterfdag architect Joseph Cuypers (Josephus Theodorus Joannes Cuypers, 1861-1949). Maakte naam met zijn 'St. Bavo basiliek' in Haarlem en de Effectenbeurs in Amsterdam. Ontwierp in de provincie Groningen in 1926 de Sint Bonifatiuskerk in Wehe den Hoorn, en in 1885 de Sint Jozefkathedraal in Groningen. Zoon van architect P.J.H. Cuypers.


1958
Geboortedag Portugees-Nederlandse actrice en presentator-omroeper Paula Patricio, in Lissabon. VARA, RTL5, NOS, RVU, Teleac, KRO. TV: series "Zeg 'ns Aa" (VARA) en "Goudkust" (SBS6). Presenteerde voor de KRO-TV: "Voor een briefkaart op de eerste rang" en "Markant Nederland" , en voor RTL5: "Showbizznieuws".


1967
Geboortedag NL politicus Agnes Kant (Agnes Catherina Kant), in Hessisch-Oldendorf, Duitsland. Haar moeder kwam uit Delfzijl en haar vader uit Termunten. Ze groeide op in Brummen. Socialistische Partij (SP). Tweede-kamerlid van 1998-2010, fractievoorzitter 2008-10 (opvolger Jan Marijnissen; ze stapte in 2010 plotseling op na een slechte verkiezingsuitslag en werd opgevolgd door Emile Roemer). Leidde eerder de SP-afdeling in Doesburg. Medisch specialist, studeerde in 1989 af als epidemioloog in Nijmegen, en zette haar werk in 2010 voort na haar politieke carriŤre.


1968
Ontploffing en felle brand in de raffinaderij van Shell in Pernis: twee doden, 70 gewonden, meer dan 100 miljoen gulden schade. Tot in Vlaardingen springen de ruiten.


1976
Geboortedag NL schaatsster Gretha Smit, in Rouveen. Specialist op de 3 en 5 km. Zilver (5 km.) op de Olympische winterspelen 2002 in Salt Lake City. twee keer brons (2003) en twee keer zilver (2004) op het WK afstanden. In 2009-10 maakte de KNSB bekend dat Smit en haar team betrokken waren geweest bij een omkoopschandaal op de Olympische Spelen van 2006. Na een zware onderbeenblessure en veel tegenslag besloot ze eind 2009 te stoppen met wedstrijdsport. Ze begon als marathonschaatser en won in 1998 en 2000 de 'alternatieve elfstedentocht'.


2004
De Amsterdamse PvdA-wethouder Rob Oudkerk (Robert Herman Oudkerk, 1955) wordt tot aftreden gedwongen na geruchtmakende publiciteit over zijn bezoek aan prostituees. Oudkerk was eerder o.a. tweede-kamerlid (1994-2002), presentator bij de NCRV-televisie ("Volgende patiŽnt"), huisarts en wetenschappelijk medewerker aan de RuG in Groningen (1986-90). Schreef over de affaire het boek "Geen weg terug". In 2007 werd hij lector aan de Haagse Hogeschool.


2009
Sterfdag NL horecaman-ondernemer Gerrit van der Valk (1928-2009). Hersenbloeding. Hij was vele jaren concernleider van het familiebedrijf 'Van der Valk', en bouwde de restaurant-keten met de toekan uit. In 1994 werd hij aangeklaagd wegens belastingontduiking; de geruchtmakende zaak werd uiteindelijk afgekocht voor tientallen miljoenen guldens. Zijn vrouw Toos van der Valk werd in 1982 ontvoerd en pas vrijgelaten na betaling van losgeld.


2016
Sterfdag NL cabaretier en acteur Sieto Hoving (1924-2016). Oprichter -in 1957- van het cabaret en theater 'Tingel Tangel' in Amsterdam, samen met zijn vrouw Marijke Hoving-Tauber (in 1989 is het theater verkocht aan Paul Haenen en Dammie van Geest, die er het 'Betty Asfalt Complex' van maakten). Films: "Somberman’s actie", "Advocaat van de hanen". "Emmy", "Affair play".

20 januari in de Wereld:


1896
Geboortedag US entertainer-acteur-danser George Burns (Nathan Birnbaum, 1896-1996), in New York City. Werd beroemd dankzij zijn radio- en TV-shows (o.a. "The George Burns show", "The George Burns comedy week" en "Wendy and me"). Films: "The sunshine boys", "The big broadcast of 1937", "Oh, God", "Going in style". Hij overleed in 1996.


1920
Geboortedag Italiaanse filmregisseur Frederico Fellini (1920-93), in Rimini. Films: "Roma", "Satyricon", "La dolce vita", "Casanova", "E la nave va", "Ginger e Fred", "Intervista", "La voce della luna". Oscars voor "8 1/2", "La strada", "Las noches de Cabiria", "Amarcord" en zijn complete oeuvre (1993). Hij overleed in 1993 aan een hartaanval.


1930
Geboortedag US astronaut en schrijver Buzz Aldrin (Edwin Eugene Aldrin jr.), in Montclair, New Jersey. Hij was de tweede mens op de maan, na (en met) Neil Armstrong (1930-2012) tijdens de Apollo-11 missie (21-7-1969). Hij was in 1966 ook de tweede mens die een ruimtewandeling maakte. Nam in 1971 ontslag bij NASA en richtte het bedrijf 'Starcraft Enterprise' op. Schreef: "Return to earth" (autobiografie), "Men from earth", "Encounter with Tiber", "The return".


1934
Geboortedag Britse acteur Tom Baker (Thomas Stewart Baker), in Liverpool. TV: speelde 'Doctor Who' in de gelijknamige serie. Films: "The mutations", "The vault of horror", "The passionate pilgrim", "Dungeons & dragons".


1942
In Wannsee bij Berlijn wordt de 'Wannsee-conferentie' gehouden, waar 15 hoge Duitse nazi-leiders besluiten tot het uitmoorden van alle joden ('Endlosung der Judenfrage'). Na een discussie over het gifgas 'Zyklon B' wordt besloten dat de joden moeten worden vergast. Adolf Eichmann (1906-62), Reinhard Heydrich (1904-42) en Rudolf Lange (1910-45) zijn er bij (WO-II).


1946
Geboortedag US regisseur, acteur, componist en producer David Lynch, in Missoula, Montana. Pseudoniem: 'Judas Booth'. TV: serie "Twin Peaks". Films: "Wild at heart", "Blue velvet", "Twin Peaks: fire walk with me", "Dune", "The elephant man", "Eraserhead", "Boxing Helena", "Lost highway", "Darkened room". Had een relatie met actrice Isabella Rossellini en was kort getrouwd met actrices Peggy Lynch en Mary Fisk.


1969
Installatie Richard Milhous Nixon als 37ste president van de Verenigde Staten (opvolger Lyndon B. Johnson). De feestelijkheden worden verstoord door demonstranten tegen de oorlog in Vietnam.


1981
De republikein Ronald Reagan (1911-2004) volgt de democraat Jimmy Carter op als president van de Verenigde Staten. Hij is met 69 jaar en 349 dagen de oudste aantredende president uit de Amerikaanse geschiedenis.


1981
De laatste 52 gijzelaars in de Amerikaanse ambassade in Teheran, Iran worden na 444 dagen vrijgelaten door ayatollah Khomeiny, nadat de V.S. acht miljard dollar hebben overgemaakt naar een Iraanse rekening bij de Bank of England.


1984
Sterfdag Oostenrijks-Amerikaanse Olympisch zwemkampioen en acteur Johnny Weissmuller (Jonas Weissmuller of Peter John Weissmuller, 1904-84). Beroerte. Speelde 'Tarzan' in twaalf Tarzan-films en bedacht de 'Tarzan-yell'. Speelde daarna 'Jungle Jim' in 15 speelfilms en een TV-serie (1955). Won als zwemmer vijf gouden medailles op de Olympische Spelen in 1924 en 1928. Was de eerste die de 100 meter vrije slag onder de minuut zwom, in 1922.


1986
In de Verenigde Staten wordt de derde maandag in januari officieel aangewezen als 'Martin Luther King Day' (Martin Luther Kingdag).


1993
Sterfdag US actrice Audrey Hepburn (Edda Kathleen Hepburn van Heemstra, 1929-1993). Darmkanker. Werd geboren in BelgiŽ en groeide op in Arnhem, haar moeder was de Nederlandse barones Ella van Heemstra en haar vader een Britse bankier. Films: "My fair lady", "Breakfast at Tiffany's", "Bloodline", "The unforgiven", "The nun's story", "How to steal a million", "Wait until dark", "Sabrina". Oscar voor "Roman holiday". Was ambassadrice voor UNICEF.


1994
Sterfdag Schotse voetbalcoach sir Matt Busby (1909-94). Maakte als manager een topclub van Manchester United.


1996
Palestijnse verkiezingen in de Gazastrook en op de Westerlijke Jordaanoever: PLO-voorman Yasser Arafat (1929-2004) wordt de eerste democratisch gekozen Palestijnse leider, met 88,1 procent van de stemmen.


2000
Sterfdag Oostenrijks-Amerikaanse actrice Hedy Lamarr (Hedwig Maria Kieler, 1913-2000). Films: "Extase", "Algiers", "White cargo", "A lady without passport", "The strange woman", "Samson and Delilah", "The story of mankind", "The female animal". Werd in de jaren '30 en '40 'de mooiste vrouw ter wereld' genoemd. Technisch ook begaafd: ontwikkelde een methode voor de verspreiding van radio- en telefoonsignalen.


2009
In Washington DC wordt Barack Obama (47) beŽdigd als 44ste president van de Verenigde Staten. Het land heeft voor het eerst in de geschiedenis een kleurling (Afro-Amerikaan) als president. De inauguratie voor het Capitool wordt bijgewoond door meer dan twee miljoen mensen. Bij het afleggen van de eed verspreken Obama en opperrechter John Roberts zich; voor de zekerheid zou Obama daarom een dag later de eed nogmaals afleggen, dit keer in het Witte Huis.

20 januari in de Muziek:

Paskal Jakobsen is jarig  (1974)

Paskal Jakobsen is jarig (1974)




1924
Geboortedag US zanger-jodeler-gitarist-songwriter Slim Whitman (Otis Dewey Whitman jr.), in Tampa, Florida. Folk, country. Bijnaam: 'America's favorite folksinger'. Songs: "Love song of the waterfall", "Singing hills", "Indian love call", "Keep it a secret", "I remember you", "North wind", "Cattle call", "Rose Marie", "Una paloma blanca".


1933
Geboortedag US zanger Ron Townson (1933-2001), in St. Louis, Missouri . Medeoprichter van 'The Fifth Dimension'. Songs: "Aquarius - Let the sunshine in", "California soul", "Up, up and away", "Stoned soul picnic", "Wedding bell blues", "Paper cup", "Carpet man", "Last night (I didn't get to sleep at all)". Film: "The Mambo Kings". Overleed in 2001 aan een nierkwaal.


1942
Geboortedag US zanger Billy Powell (William Powell, 1942-77). Soul, R&B. Groep: 'The O'Jays' (1958-75). Songs: "Back stabbers", "Love train", "Put your hands together", "Survival", "Give the people what they want". Hij moest door ziekte (kanker) de groep in 1975 verlaten, en overleed in 1977.


1945
Geboortedag Britse gitarist-toetsenist-zanger Eric Stewart, in Manchester. Groepen: 'Wayne Fontana and The Mindbenders', '10CC' (songs: "Donna", "The Wallstreet shuffle", "Rubber bullets", "The things we do for love", "Feel the love", "Dreadlock holiday", "I'm not in love", "I'm Mandy fly me"). Maakte in 1970 met 'Hotlegs' het nummer "Neanderthal man". Solo-album "Do not bend" (2003).


1947
Geboortedag US percussionist-zanger George Grantham, in Cordell, Oklahoma. Groep: 'Poco', van 1969 tot 1977. Songs: "Picking up the pieces", "Crazy eyes", "Call it love", "You better think twice", "Midnight rain", "Rose of Cimarron", "Under the gun". Begon eind jaren '90 zijn eigen band 'Hoopla'.


1952
Geboortedag US zanger-gitarist Paul Stanley (Stanley Harvey Eisen), in Queens, New York. Hardrock, rock. Medeoprichter van de groep 'Kiss' in 1972. Schminkte een zwarte ster over zijn rechter oog (als 'the Starchild'). Songs: "I was made for lovin' you", "Sure know something", "Magic touch", "Shandi", "Crazy crazy nights".


1965
Sterfdag US diskjockey, songwriter-producer en acteur Alan Freed (Albert James Freed, 1921-65). Urine-bloedvergiftiging. Deejay-naam: 'Moondog'. Uitvinder van de term 'rock 'n roll' in de jaren '50. Was ťťn van de eerste deejays die muziek van zwarte artiesten draaide voor een blank publiek. Schreef: "Sincerely" voor 'The Moonglows'. Films: "Rock around the clock", "Don't knock the rock", "Go, Johnny, go!". Raakte 1959-62 verwikkeld in omkoopschandalen ('payola' affaire).


1971
Geboortedag Engelse zanger-componist en producer Gary Barlow, in Cheshire, Manchester. Groep: 'Take That'. Songs: "Back for good", "Babe", "Pray", "Sure", "How deep is your love", "Everything changes", "A million love songs". Solo: "So help me girl", "Love won't wait", "Forever love", "Open road", "Stronger", "Shame" (met Robbie Williams). Schreef "Not me, not I" voor Delta Goodrem.


1974
Geboortedag NL zanger-gitarist-songwriter Paskal Jakobsen, in Vlissingen. Groep: 'BlÝf' (Blof). Liedjes: "Harder dan ik hebben kan", "Aan de kust", "Dansen aan zee", "Ze is er niet", "Wat zou je doen", "Dichterbij dan ooit", "Mooie dag", "Omarm", "Holiday in Spain" (met 'Counting Crows'), "Aanzoek zonder ringen", "Donker hart", "Alles is liefde", "Zo stil". Solo: "Geen gevaar" (met Frank Boeijen).


1979
Geboortedag Engelse zanger en acteur Will Young (William Robert Young), in Hungerford, Berkshire. Won in 2002 de Britse TV-competitie "Pop Idol". Songs: "You and I", "Anything is possible", "Evergreen", "All time love". Musical: "Wicked". TV-film: "Mrs. Henderson presents".


2000
Sterfdag Britse basgitarist Ray Jones (Raymond Jones, 1939-2000). Groep: 'Billy J. Kramer & The Dakotas' (tot 1964). Songs: "Bad to me", "Little children", "Do you want to know a secret", "From a window", "It's gonna last forever", "I'll keep you satisfied".


2012
Sterfdag US zangeres Etta James (Jamesette Hawkins, 1938-2012). Leukemie. R&B- en soulpionier, en gospelzangeres. Ze werd 'ontdekt' door Johnny Otis (1921-2012). Songs: "At last", "The wallflower (Dance with me Henry)", "Tell mama", "Pushover", "Roll with me Henry", "I'd rather go blind", "I just want to make love to you", "All I could do was cry".


  Zoeken




Zoek op dag/maand:

Datum


Zoek op maand:

Maand





©2017 RTV Noord | Copyright en disclaimer | Regels voor het reageren | Algemene spel- en actievoorwaarden